|
Sery z Wiżajn
Tradycja wytwarzania sera w rejonie Wiżajn i Rutki Tartak przekazywana jest z pokolenia na pokolenie przez gospodynie od niepamiętnych czasów. Świadczą o tym zachowane drewniane formy, które wykorzystywano do wytwarzania sera już przeszło 120 lat temu. Jeszcze przed wojną duża serowarnia była w gospodarstwie szlachcica Rekosza ( teścia Burharda – kapitana Żeglugi Wielkiej i pisarza).
Do dziś pozostały piwnice, w których dojrzewały sery i źródło, z którego brano wodę. Przerabiano tam mleko uzyskane od 100 własnych krów oraz skupowane od okolicznych rolników. Wyrabiano tam dwa gatunki sera: ser miękki kilkudniowy i ser twardy dojrzewający. Ser z gospodarstwa Rekosza wywożono samochodami w beczkach aż do Gdańska czy Poznania. Ponadto ser produkowano w mniejszych serowarniach mieszczących się w gospodarstwach chłopskich. Były to gospodarstwa: Rytwińskich, Laskowskich, Gibowiczów, Dymińskich. Producenci ci zaopatrywali osadę Wiżajny, Rutkę Tartak oraz wozili ser na jarmark do Suwałk.
Po wojnie jeszcze do 1952r. działała serowarnia Dymińskich. Sery wyprodukowane w tej serowarni wywożono do Gdańska i Poznania. Jednak nie oparła się ona „komunizacji” i została zlikwidowana a jej działalność przejęła Państwowa Spółdzielnia Mleczarska.
Jesienią 2003 roku za namową władz powiatowych zwołano zebranie gospodyń z terenu gminy Wiżajny i Rutka Tartak produkujących sery. Dało to zalążek obecnie działającego stowarzyszenia.
W roku 2005 w konkursie Nasze Kulinarne Dziedzictwo jako grupa producentów lokalnych z gminy Wiżajny i Rutka Tartak obecna Stowarzyszenie zdobyło Perłę.
Natomiast 15 marca 2006 roku Stowarzyszenie zostało wpisane na Listę Produktów Tradycyjnych jako: Ser podpuszczkowy dojrzewający Wiżajny
http://www.minrol.gov.pl/index.php?/pol/Jakosc-zywnosci/Produkty-regionalne-i-tradycyjne/Lista-produktow-tradycyjnych/woj.-podlaskie/Ser-podpuszczkowy-dojrzewajacy-Wizajny
Kilkakrotnie przyjeżdżali do grupy producenci sera z Francji oraz pracownicy Unii Europejskiej z Brukseli. Dzielili się swoimi doświadczeniami na temat działalności takich grup w krajach Unii Europejskiej.
Ponadto zorganizowano pobyt technologa z instytutu serowarstwa z Francji, podczas którego dowiedzieliśmy się, jakie procesy biotechniczne zachodzą w mleku i serze na każdym etapie produkcji. Producenci Stowarzyszenia z okolic Wiżajn przebywali we Francji na szkoleniu dotyczącym produkcji i warunków przechowywania sera.
Ser podpuszczkowy dojrzewający Wiżajny ma gładką powierzchnię z możliwym odciskiem formy lub tkaniny. W przekroju jest jednolity, ale mogą w nim występować dziurki.
Ser podpuszczkowy dojrzewający Wiżajny ma białawo-żółty do żółtego kolor, który staje się ciemniejszy w miarę dojrzewania. Produkt jest sprężysty i elastyczny, a im bardziej dojrzały, tym twardszy. Młody ser ma delikatny smak, który w trakcie dojrzewania nabiera intensywności. Zapach jest dość intensywny, może być wzbogacony aromatem miejscowych ziół lub wędzony. Jedynym dodatkiem ścinającym mleko jest podpuszczka naturalna z żołądków cielęcych.
W maju 2009 roku dziewięciu producentów Stowarzyszenia otrzymało rekomendację Slow Food Polska. To wyróżnienie gwarantujące wysoką jakość tak składników, jak i efektu końcowego w postaci sera podpuszczkowego. Rekomendacja SlowFood Polska sprawi, że ser podpuszczkowy dojrzewający Wiżajny stanie się marką rozpoznawalną na całym świecie. Znak organizacji SlowFood – ślimak – będzie mógł by wykorzystywany przez naszych serowarów również w handlu zagranicznym.
SlowFood Polska
http://www.slowfood.pl/
|
|
.JPG)
.jpg)
.JPG)
.JPG)
.JPG)
